Zie deze pagina Klik hier om meer te weten te komen
Waarom niet hier checken pillen-zonder-voorschrift.com
Home » Artikelen » Wat betekent het om als man in een ‘vrouwenwereld’ te werken?

Wat betekent het om als man in een ‘vrouwenwereld’ te werken?

Auteur: Larissa Pans

Wat betekent het om als man in een ‘vrouwenwereld’ te werken? Een afgehaakte leraar, een jonge kleutermeester, een 50-plusser en een politicus met onderwijsroots vertellen over hun ervaringen en filosoferen over manieren om meer mannen in het onderwijs te krijgen en houden.


‘Al dat getuttel schrikt mannen af’

Mark van der Werf (39), afgehaakte meester, was van 2011-2013 leerkracht van groep 3 en groep 7 op de Augustinusschool in Rotterdam. Hij keerde daarna terug in de journalistiek en schreef over zijn ervaringen in een tweetal ‘Meester Mark’-boeken.

“Als ik de lerarenkamer inliep, waren sommige juffen aan het haken en breien aan hun iPhone-hoesje. Gesprekken gingen vaak over hun eigen kinderen of over hun leerlingen. Nu ben ik best een softe man, die ook graag kijkt naar Heel Holland Bakt, maar ik miste het wel dat het nooit ging over politiek of over een voetbalwedstrijd. Over gevoelens werd veel gepraat, soms barstte een collega in tranen uit over een onaardige ouder of omdat de directeur iets gemeens had gezegd. Ik voelde me weleens alleen, als enige meester tussen twintig juffen. Op mijn school waren alleen de directeur, conciërge en vakleerkracht gymnastiek man. Er waren gelukkig ook een paar stoere juffen, zij compenseerden het gemis van meesters een beetje. Al dat getuttel schrikt mannen af. En het cliché klopt stiekem wel, juffen gaan niet snel met hun leerlingen voetballen of stoeien, laten ze niet vaak vrij in bosjes klimmen. Voor zowel jongens als meisjes is dat jammer. Ik was een te aardige meester, had ordeproblemen en weifelde over van alles. Maar ik kon wél geweldig met ze voetballen. Dat zorgde meteen voor een heel ander groepsdynamiek.

Een oplossing voor meer mannen in het onderwijs is allereerst het salaris. Het startsalaris is best goed, daarna komt er weinig meer bij. Mijn collega die al járen voor de klas stond, verdiendeamper meer dan ik als beginnende leraar. Zeker mannen zien zichzelf als kostwinner in een gezin en als het salaris zo matig is, kiezen ze niet voor het leraarschap. Waarom geef je niet een bonus aan heel goede leraren? Dat is toch een vorm van waardering. Aanhaken bij ict-ontwikkelingen in het onderwijs, zoals werken met een digibord en iPads, zijn ook belangrijk om het vak aantrekkelijker te maken voor mannen. Ik sprak een 24-jarig leraar uit Tilburg en hij vertelde heel enthousiast over educatieve filmpjes die hij zelf iedere week maakt voor zijn klas, waarin hij een Romein speelt. Een soort eigen Weekjournaal. Hij is echt een voorloper op die school, kan veel van zijn creativiteit in die filmpjes kwijt. Als scholen dan ook nog zorgen voor wat snellere computers, zijn de mogelijkheden helemaal eindeloos.”

‘Wij zijn een stukje mannen-PR voor onze school’

Cor Verstraelen (53), leerkracht van cluster 5/6 van academische basisschool De Neerakker in Heythuysen, is oprichter en voorzitter van mannenclub ‘Elly en de Rekels’. Elly is de schooldirecteur en hun beschermvrouwe.

“Drie leerkrachten gingen met pensioen, toen waren er zes mannen over. Dat was in 2011, en we vonden dat we daar iets aan moesten doen. In de kroeg hebben we onze mannenclub opgericht. We voelen ons jongensachtig, vlegels, ook al zijn we niet meer de jongsten en blijft de VUT-ploeg gewoon lid. Onze uitjes zijn soms serieus, zoals de keer dat we naar een oud kerkhof gingen met een geschiedkundige, maar vaak ook niet. Een jongensdroom kwam uit toen we bij een van de ouders een Porsche regelden en we allemaal een rondje hebben gereden op de parkeerplaats. Er wordt veel gelachen, we halen allemaal energie uit onze club en altijd gaat het over het onderwijs. Wij zijn een stukje mannen-PR voor onze school. Bij ons op school is de verdeling zes meesters op 31 juffen. Maar ik klaag niet hoor, al word ik wel een beetje gek van al die Boer Zoekt Vrouwverhalen op maandagochtend.Voor onze leerlingen is het gunstig dat er toch nog zes mannelijke leerkrachten zijn. Ik ben voor het aannemen van een man bij gelijke geschiktheid, dat is voor de kinderen goed. Het is ook een goed idee om kleine deeltijdcontracten af te schaffen, waar vooral vrouwen op af komen. Dat is altijd zo’n gepuzzel. Twee dagen per week lesgeven vind ik het minimum. Ik zie dat mannen steevast de taken op zich nemen als het podium opbouwen, licht en geluid doen of de presentatie houden op een ouderavond. Als ik naar de landelijke ict-dagen voor het basisonderwijs ga, is opeens 80 procent man. Mannen vinden het leuk om educatieve computerprogramma’s te zoeken en er daadwerkelijk mee aan de slag te gaan. Ik heb veel contact met de opleiding en zie dat door deze ontwikkelingen de aanwas van mannelijke leraren weer aantrekt. De functiemix is ook belangrijk, mannen willen een sprongetje kunnen maken. De mogelijkheid dat je kunt doorgroeien ontbrak te lang in het basisonderwijs. Zelf ben ik schoolopleider geworden, ik begeleid studenten bij mij op school. Ik zit nu in een andere functieschaal en ben daarvoor een dag vrijgeroosterd. Ik ga fluitend naar mijn werk. Zodra de kinderen binnenkomen, geniet ik.”

‘Meesters krijgen een soort gepast medelijden’

Simon van Arkel (36) is leerkracht groep 1&2 van de Watergraafmeerse School Vereniging (WSV) in Amsterdam.

“Mannen in het basisonderwijs hebben een gunstige uitzonderingspositie. Om het simpele feit dat je géén vrouw bent, word je al gewaardeerd. Bij iedere sollicitatieronde is er eigenlijk al sprake van positieve discriminatie, want basisscholen willen graag een mannelijke leraar. We krijgen een soort gepast medelijden, maar ik functioneer niet slecht in zo’n ‘vrouwenwereld’. De WSV telt 35 juffen, ik ben de enige kleutermeester. Er is nog één andere mannelijke leerkracht en de conciërge en vakleerkracht gymnastiek zijn man. In mijn begrip voor de onrustigheid van jongens, voel ik me wel alleen staan. ‘Stil zitten, niet rennen’, hoe vaak wordt dat niet tegen jongens gezegd? Terwijl ik het al een wonder vind dat ze zo lang op een stoel kunnen zitten. Mannen laten dingen wat langer op hun beloop, vrouwen zitten er meer bovenop. Als je meteen ingrijpt, leren kinderen niet hoe ze het zelf kunnen oplossen. Kleuters passen echt bij mij, de vrije manier van werken vind ik heel fijn. En hun eigen, absurdistische kijk op de wereld vind ik geweldig. Ze zijn heel impulsief en erg grappig. Toen ik op de pabo zat, was mijn eerste stage bij de kleuters en het eerste blok gymlessen bestond uit volksdansen. Zó jaag je mannen weg, terwijl ik zeker weet dat veel mannen het beroep leuk vinden. Ik ben blij met de functiemix; ik ben LB-leerkracht geworden. Ik geef drie dagen per week les, daarnaast begeleid ik studenten en geef ik gym aan groepjes kinderen met sociaal-emotionele ontwikkelingsproblemen. Ik kan zo groeien in mijn vak, dat is winst. Ik gedij bij veel afwisseling, dat geldt voor veel mannen. Schoolleiders kunnen wel degelijk iets doen. Stimuleren dat onderwijs ook op jongens is gericht en tegemoet komen aan hoe jongens in elkaar zitten. Veel doen aan ict, technieklessen en bewegingsonderwijs. Iets dóen, dat vind ik leuk. Soms schroef ik met de klas een dvd-speler uit elkaar en van de losse onderdelen maken we een robot. Dat zie ik een juf niet doen. En mijn salaris, ach, ik ben best tevreden. Maar in een echte mannencultuur zouden ze het een lachertje vinden dat je als afgestudeerde hbo’er voor dat bedrag fulltime werkt. Met beloningsdifferentiatie kom je een beetje tegemoet aan de competitiedrang van mannen.”

Gepubliceerd op: 3 oktober 2015

Verschenen in

Doelgroep(en)

Primair onderwijs

 

Deel dit artikel

Goed onderwijs, goede MR (8e herziene uitgave september 2019)