Zie deze pagina Klik hier om meer te weten te komen
Waarom niet hier checken pillen-zonder-voorschrift.com
Home » Artikelen » Verborgen kapitaal: samenwerking tussen school en ouders
Tweede nationaal Congres Ouderbetrokkenheid september 2013

Verborgen kapitaal: samenwerking tussen school en ouders

Auteur: Winnie Lafeber

Een grote mate van ouderbetrokkenheid op scholen heeft invloed op de leerprestaties van leerlingen en leerkrachten. Hoe vergroot je die ouderbetrokkenheid (of –participatie)? Hoe zorg je ervoor dat drukbezette ouders toch tijd vrij (kunnen) maken voor alles wat er op en rond de school gebeurt? Hoe groot is hun rol en waar ligt de grens? Welke middelen kunnen de communicatie tussen school en ouder verbeteren? En hoe kunnen schoolleiders dit faciliteren? Deze vragen stonden centraal op het door de AVS en CPS georganiseerde 2e Nationaal Congres Ouderbetrokkenheid, dat vanwege de grote belangstelling op drie dagen plaatsvond, 11, 12 en 13 september.

“Ouders zijn zeker een ‘verborgen kapitaal’. Ik zie toegevoegde waarde in bijvoorbeeld het geven van workshops of praktische ouderhulp. De didactische rol van ouders mag van mij sterker worden”, aldus een schoolleider tijdens het 2e Nationaal Congres Ouderbetrokkenheid. Als je als deelnemer al twijfelde aan het nut van ouderbetrokkenheid, dan ben je na afloop overtuigd: investeren in ouderbetrokkenheid loont. De dag stond in het teken van verrassende praktijkverhalen en diverse tips hoe de communicatie met ouders te verbeteren. Zo waren er voor vroege vogels ontbijtsessies waar ouderbetrokkenheid 3.0 (CPS) aan de orde kwam, of ouderbetrokkenheid in relatie tot grensoverschrijdend gedrag (Halt). Een voorbeeld van een zeer grote mate van ouderbetrokkenheid is de partnerschool, waar een aantal ouders hun kind(eren) zelf thuis begeleiden bij rekenen en taal. Het verhaal van de Islamitische Basisschool De Roos uit Zaandam was ook opmerkelijk: in vier jaar tijd groeide de opkomst op ouderavonden van 30 naar 100 procent. Dit lukte de school onder andere doordat ze ouders verplichten bij het leerproces betrokken te zijn (via een contract).

Lees meer over de ontbijtsessie partnerschapschool
Lees meer over de ontbijsessie over Fonemisch Bewustzijn
Lees de reacties van deelnemers

DSC01598_pecha kucha sessies_0.JPG
Na afloop van de 4 minuten pecha kucha presentaties krijgen de lunchsessiesleiders een gekleurde boa om.
Elke sessie krijgt een eigen kleur, waarvoor de congresdeelnemers ter plekke via een gekleurd briefje zich kunnen aanmelden. (Foto: Winnie Lafeber)

Pecha kucha
Andere good practice verhalen komen aan bod tijdens de lunchsessies, die via een zogenaamde pecha kucha (vrij vertaald 'prietpraat') in vier minuten worden aangekondigd. Allen menen dat hun product de ouderbetrokkenheid vergroot. Bijvoorbeeld via de ‘glans-techniek’ (www.glans-techniek.nl) of via de app Quebble, waarmee ouders in direct contact staan met de leerkracht maar ook met zorgpartners. Andere sessies gaan over taalverbetering van kind en ouders (ALsare), extra ondersteuning van kinderen via blogboek.com, ouders bij het leerproces betrekken (it’s learning) en ouderroutines (Fontys).

Lees meer over de lunchsessies
Lees meer over Quebble

DSC01603_Betsy Landers_bijgesneden_0.JPG
Betsy Landers bespreekt de zes standaarden van de PTA. Ze benadrukt de noodzaak van de gezamenlijke verantwoordelijkheid en inspanning van ouders en school, om als gelijke partners op te treden. (Foto: Winnie Lafeber)
 
Betsy Landers
Hoofdspreker van de dag is de Amerikaanse Betsy Landers, president van de National PTA (Parent Teacher Association). Deze organisatie, gesticht in 1897, heeft als doel school en ouders met elkaar te verbinden door middel van onder andere partnerschap en gedeelde verantwoordelijkheid. Jarenlang onderzoek wijst uit dat hogere betrokkenheid leidt tot hogere scores, meer aanmeldingen voor hoger onderwijs en betere sociale vaardigheden. In Amerika heeft de familie (ouders, maar ook broers, zussen, opa’s en oma’s) een grote invloed op het academische succes later. Schoolleiders spelen hierin ook een belangrijke rol als "driver for change". Iedere staat in de VS heeft een PTA, waar scholen, individuele leerkrachten en ouders zich bij kunnen aansluiten om hun motto ‘every child, one voice’ te realiseren. Om dat te bereiken heeft de PTA zes standaarden ontwikkeld en een assessment waaraan scholen zichzelf kunnen toetsen om te weten in hoeverre zij aan deze standaarden voldoen.
 
 Vertaling PTA-standaarden en assessment (pdf)

DSC01622_interactie publiek_0.JPG
Foto: Winnie Lafeber

Landers geeft goede voorbeelden bij elke standaard. Zo zegt ze dat het belangrijk is beleid op te stellen over hoe ouders goed met schoolleiders kunnen communiceren, hoe je interessante bijeenkomsten (bijvoorbeeld met uitleg over testresultaten) of workshops (ook door ouders!) kunt organiseren en hoe je ouders met creatieve middelen bij de school betrekt. Vanuit de deelnemers komen diverse vragen, die ook deels te horen waren vanuit de zaal waar een vertaalsessie werd gehouden. Zo vroeg een schoolleider hoe hij voor alle 2300 kinderen van zijn school bijeenkomsten kan arrangeren voor elk individueel kind. Een ander zegt dat er op zijn school veel ouders zijn die niet goed meewerken of geen tijd hebben. Hoe verandert hij dat? Landers geeft toe dat het soms niet gemakkelijk is, maar dat het belangrijk is creatief te zijn (‘biedt babysitting aan’), de gezamenlijke verantwoordelijkheid te benadrukken (ouders en school zijn gelijke partners) en vol te houden. Je kunt van een school niet verwachten dat de zes standaarden in een jaar te realiseren zijn.

 Presentatie Betsy Landers (pdf)
 Handout family school action plan (pdf)
 
DSC01612_jongenskoor_0.JPG
Het klinkt als een klok: van gospels tot popsongs van Freddie Mercury en Mariah Carey tot volkse liederen met djembés, de jongens van het Zuid-Afrikaanse Drakensberg Boy’s Choir zingen de longen uit hun lijf. (Foto: Winnie Lafeber)

Tussen het volle ochtendprogramma en de lunchsessies is er nog tijd voor het loepzuivere optreden van een Zuid-Afrikaans jongenskoor, Drakensberg Boy’s Choir. Deze jongens, tussen de 10 en 15 jaar oud, combineren school en zingen op zo’n manier, dat het onderdeel vormt van hun ontwikkeling. 
 
DSC01618_Peter de Vries_bijgesneden_0.JPG
Peter de Vries (Foto: Winnie Lafeber)

Ouderbetrokkenheid 3.0
In het plenaire gedeelte in de middag vindt de lezing plaats van Peter de Vries, consultant bij CPS.
De Vries, auteur van  ‘Handboek ouders in de school’  en het gratis E-book ‘ouderbetrokkenheid 3.0’, pleit voor ouderbetrokkenheid als ‘niet-vrijblijvende samenwerking’. Zijn inzet voor de sportvereniging van zijn kinderen (met een rij-rooster dat lang van tevoren bekend is) vindt hij minder vrijblijvend dan die voor de school. De briefjes aan ouders die hij voorleest wekken vanwege de toon de lachstuipen van de aanwezige deelnemers op. De school moet volgens De Vries werken aan ouderbetrokkenheid 3.0: school en ouders vergaren samen nieuwe informatie ten behoeve van het kind, de leerling. Ouderbetrokkenheid 3.0 is gebaseerd op gelijkwaardigheid en respect, zowel voor de leerkracht als de ouder. De Vries benadrukt het belang van het investeren in de relatie met ouders aan het begin van de relatie, via een kennismakingsgesprek. Veel problemen ontstaan immers als leerkracht en ouder elkaar niet kennen. ‘3.0 vraagt om sterke schoolleiders die erin geloven. Het lijkt veel tijd te kosten, maar het levert uiteindelijk tijd op. Doe er alles aan om de beste samenwerking met ouders te krijgen’. Suggesties die De Vries aan de hand doet, liggen onder andere in het omgekeerde tienminutengesprek, een individueel gespreksarrangement per kind, het aan het begin van het jaar meedelen wat de verplichte avonden zijn voor ouders en zorgen dat ouders elkaar kennen. Hij haalt het idee van de buddies aan (zoals ook ibs De Roos uit Zaandam heeft gedaan bij ouders die op schoolreis gingen), ouders die aan elkaar gekoppeld worden. Sommige ouders laten zich niet uitnodigen door de school, maar wel door een ouder die ze kennen.
 
Presentatie Peter de Vries
 E-book ouderbetrokkenheid 3.0 (pdf)
 Criteria ouderbetrokkenheid 3.0 (pdf)
 
Na dit pleidooi voor betere ouderparticipatie (ouderbetrokkenheid gaat meer over de begeleiding van je kind thuis) is er een afsluiting van T. Martinus, die in dichterlijke vorm heel knap een terugblik op het congres geeft.
Gedicht T. Martinus (pdf)
 
Dagvoorzitter Myrthe Meurders sluit het congres af met de mededeling dat volgend jaar Anne Henderson is uitgenodigd, een van de grondleggers van het gedachtegoed over ouderbetrokkenheid  en auteur van diverse boeken en artikelen over de relatie tussen gezinnen en scholen. Tijdens de afsluitende borrel nemen nog enkele ouders de dag door, soms met de schoolprofessional met wie ze zijn meegekomen.
 
De AVS verzorgt ook adviestrajecten op het gebied van school en ouder. Meer informatie: e.dam@avs.nl of tel. 030-2361010.
 
Foto's

kl_IMG_9825.jpg kl_IMG_9826.jpg kl_IMG_9827.jpg
kl_IMG_9829.jpg kl_IMG_9830.jpg kl_IMG_9835_welkomsttafel.jpg
kl_IMG_9838.jpg kl_IMG_9919.jpg kl_IMG_9942_jongenskoor_foto Marcel Koning CPS.jpg
kl_IMG_9966_Dynamic Daft.jpg Myrthe Meurders Foto's: Marcel Koning (CPS)

 

 

Downloads en links
Gepubliceerd op: 23 september 2013
Let op!
Dit artikel is meer dan vijf jaar geleden gepubliceerd en bevat wellicht incorrecte, onvolledige of ongeldige informatie.

Thema's

Doelgroep(en)

Primair onderwijs

 

Deel dit artikel

Zicht op pensioen (Herziene versie maart 2018)