Zie deze pagina Klik hier om meer te weten te komen
Waarom niet hier checken pillen-zonder-voorschrift.com
Home » Artikelen » ‘Ik weet nu: mijn school lijdt er in elk geval niet onder’
Subsidie voor vervanging studerende schoolleider

‘Ik weet nu: mijn school lijdt er in elk geval niet onder’

Auteur: Irene Hemels

De combinatie studeren en werken vraagt in de praktijk veel energie en organisatietalent. Vervanging regelen blijkt lastig. Vanaf april 2017 is het mogelijk een tegemoetkoming aan te vragen voor de vervanging van directeuren in het primair onderwijs die een masteropleiding gaan volgen. Uit een rondvraag van Kader Primair blijkt dat schoolleiders en -bestuurders positief staan tegenover deze regeling, maar er is ook nog koudwatervrees om de school even los te laten.

Schoolleiders spelen een grote rol in de ontwikkeling van een verbetercultuur op scholen. Een belangrijke reden om de schoolleiderstegemoetkoming in het leven te roepen. De Inspectie van het Onderwijs constateerde een paar jaar geleden dat schoolleiders zich nog kunnen verbeteren als het gaat om meer abstracte analysevaardigheden en activiteiten voor kwaliteitszorg. Juist masteropleidingen richten zich op het ontwikkelen van onderzoeksvaardigheden en onderzoeksmatig leidinggeven. Niet voor niets dat de Brabantse stichting Leijestroom (9 basisscholen) samen met andere onderwijsstichtingen in de regio en hogeschool Fontys masteropleidingen aanbiedt aan hun schoolleiders. Bram van Ek, voorzitter College van Bestuur stichting Leijestroom: “Met het oog op de verplichte registratie in het Schoolleidersregister startten vorig jaar bij ons vijf directeuren met een master. Een master biedt zo’n brede basis dat een schoolleider daarmee zijn school goed verder kan helpen. Schoolleiders die hun onderzoekende houding versterken zijn van een enorm toegevoegde waarde.”
 
Op je tenen lopen
Met de nieuwe vervangingsregeling wil het ministerie van OCW ook tegemoetkomen aan een door directeuren veel genoemde belemmerende factor: tijd. Van Ek: “Onze schoolleiders hebben nu één dag studieverlof. Voor die dag regelen we vervanging uit het MT. Met de nieuwe schoolleiderstegemoetkoming zou dat twee dagen per week zijn. Dat is een verruiming waar schoolleiders bij gebaat zijn. Zij lopen nu vaak op hun tenen om studie en werk te combineren. Je kunt je daarnaast ook afvragen of directeuren een paar hele dagen in de week misbaar zijn. Twee kapiteins op een schip kan lastig zijn.”
Hetty Hendriks (55), schoolleider van basisschool Het Molen­ven in Vught en onderdeel van stichting Leijestroom, begon september 2015 met de master Leadership in Education. Van de vijf schoolleiders zijn er intussen twee afgehaakt vanwege de zware studielast in combinatie met hun baan. Hendriks heeft een aanvraag voor de nieuwe regeling ingediend en hoopt zo op een extra dag vervanging. “Begin dit jaar werd het me allemaal even te veel. Je moet veel ballen in de lucht houden. Op directieniveau blijven er altijd dingen liggen. Maar de opleiding vind ik zo supergoed en waardevol, daar ga ik echt mee door. Ondertussen heb ik geleerd een evenwicht te vinden. Je moet goed kunnen delegeren en alert blijven. Als er iets misgaat blijf jij verantwoordelijk.”

Taken goed definiëren
Een vervanger vínden is niet het probleem. De vraag is eerder of vervanging wenselijk is. Afke Sijm (36) is drie dagen per week schoolleider van basisschool De Gouwzee in Monnickendam. “Als ik een studie start, zou ik in de praktijk nog minder aanwezig zijn op school. Hoewel ik bof met een heel zelfstandig team wordt dat wel lastig. Het regelen van vervanging blijft ingewikkeld. Ik zie het niet snel gebeuren. Nog los van de psychische ruimte die je moet voelen om ‘afstand’ te nemen van je school. Ik zou ervoor kiezen om op een vrije dag lessen te volgen en in mijn vrije tijd te gaan studeren. Schoolleiderstaken op je nemen is een doorlopend proces, die kun je niet even een dag in de week bij iemand van buiten neerleggen. Dat wordt waarschijnlijk een teamlid uitroosteren om een aantal uren over te nemen, maar dan verschuif je in feite het vervangingsprobleem. Ik bof dat ik een voormalig adjunct-directeur als administratieve kracht heb; de mogelijkheid is er om diens uren tijdelijk uit te breiden.”
Taken en verantwoordelijkheden van leidinggevenden zijn niet altijd makkelijk over te nemen, vindt ook Marcel Janssen (56), directeur van basisschool Sint Pieter in Maastricht. “De regeling laat zien dat het vak van schoolleider serieus wordt genomen, maar leidinggevende zaken als beleidsvorming, gesprekkencycli en strategiebepaling kunnen niet worden overgenomen. Je zult goed moeten definiëren welke organisatorische zaken door een vervanger opgepakt kunnen worden. Ik heb een masteropleiding gevolgd en het was heftig om daar ruimte voor te vinden naast mijn werk. Toch zou ik het zo weer doen, ook zonder regeling. Ik heb er ongelooflijk veel van geleerd. Je krijgt verrijkende inzichten en gaat kritischer kijken naar je school.”
 
Kansen voor jong talent
Jeroen Sturkenboom (60) is als zij-instromer sinds een jaar directeur van basisschool De Beiaard in Utrecht. Onlangs rondde hij zijn master schoolleidersopleiding af. “Voor mij persoonlijk is de regeling niet meer interessant, maar ik kan me heel goed voorstellen dat deze regeling aantrekkelijk is voor een schoolbestuur, omdat het regelen van vervanging extra kosten met zich meebrengt. Daarnaast is het mooi dat hiermee jong talent een kans krijgt zichzelf in de kijker te spelen. De mogelijkheden in het onderwijs zijn beperkt om talenten met leidinggevende kwaliteiten en ambities een directeurspositie te laten bekleden. Er zit overal een directeur in de weg als je die plek ambieert. Ook adjunct-directeuren zijn er steeds minder.”
Dat de regeling jong talent een kans geeft vinden de meesten van de geraadpleegde schoolleiders een mooi nevendoel. Sijm: “Jong talent inschuiven is zeker wel een optie. Het kan zijn dat een teamlid met leidinggevende ambitie vrij geroosterd wordt vanwege de studie van een directeur. Dat moet je kunnen financieren vanuit de pot met geld die nu beschikbaar is.” Dat vindt ook Joke Broekema (44), schoolleider van basisschool Calluna in Ede: “Ik heb zelf ervaren dat stimuleren helpt. Ik had eerst helemaal niet de ambitie om schoolleider te worden. Totdat mijn team vroeg: wil jij het doen tot er een nieuwe directeur is aangenomen? We zien in jou een goede. Dat heeft me enorm verder geholpen. Soms weet je niet waar je goed in bent of ervaar je datgene waarin je goed bent niet zo snel als een talent.” 
 
 
Subsidieregeling vervanging schoolleiders
Voor de vervangingstegemoetkoming voor schoolleiders in het primair onderwijs is 7,8 miljoen euro beschikbaar voor schooljaar 2017/2018. Voor de vier daaropvolgende schooljaren wordt het bedrag jaarlijks vastgesteld. Omgerekend kunnen jaarlijks ongeveer 250 schoolleiders die nog gaan starten met een master gebruikmaken van de regeling. Er is veel belangstelling. De eerste aanvragen kwamen al een paar dagen na de start van de subsidieregeling op 1 april 2017 binnen. Het ministerie van OCW verwacht dat deze mogelijkheid voor veel schoolleiders net het laatste zetje is om zich in te schrijven voor een masteropleiding. De aanvraagperiode loopt van 1 april tot 15 oktober. De aanvragen worden op volgorde van binnenkomst behandeld. Jitske Heeg (37), directeur van IKC Het Palet in Leeuwarden, was een van de eerste schoolleiders die een aanvraag instuurde. Ze gaat, in overleg met haar bestuur, de master Management in Education doen. Heegs vervanger is de bovenbouwcoördinator, die in de toekomst eventueel een functie als adjunct-directeur ambieert. Deze roostert een dag per week vrij voor managementtaken. “Ik krijg van mijn bestuur geen uren voor vervanging. Zonder de regeling start ik ook met een master, maar een dag in de week minder schoolleiderstaken geeft me heel veel steun en lucht. Ik weet nu: mijn school lijdt er in ieder geval niet onder!”
 
Meer informatie en aanvraagformulier: www.dus-i.nl/subsidies/s/schoolleiderstegemoetkoming
 
 
Zelfhulpscans voor professionele ontwikkeling
Schoolleidersregisters PO (SRPO) en VO (SRVO) maken gebruik van ontwikkelingsinstrumenten/scans die schoolleiders helpen bij het maken van keuzes in hun professionele ontwikkeling. Het vorig jaar opgezette SRVO, dat overigens geen verplichte registratie ambieert, biedt twee scans aan: de BC-scan biedt inzicht in de eigen competenties en de zelfscan – ontwikkeld door SRVO en Bureau Sterk – bepaalt de eigen professionele identiteit en leiderschapsstijl. Leezan van Wijk, schoolleider en directeur van SRVO: “Schoolleiders in het vo ervaren de scans als behulpzame instrumenten waarmee ze hun competenties goed in beeld brengen en handvatten krijgen voor wat ze de komende periode wilt aanpakken, maar ook wat de eigen sterktes en zwaktes zijn. Scholen maken gebruik van ontwikkelingsinstrumenten in hun eigen hr-cyclus. De schoolleiding, die vaak bestaat uit teams, gebruikt het ook bij de verdeling van portefeuilles en in de collegiale consultatie.”
Het voortgezet onderwijs kent overigens (nog) geen soortgelijke subsidie voor studievervanging als in het po. Het SRVO pleit samen met partnerorganisaties wel voor meer ruimte, tijd, geld en middelen voor de professionele ontwikkeling van schoolleiders in deze sector.

Gepubliceerd op: 18 mei 2017

Verschenen in

Doelgroep(en)

Primair onderwijs

 

Deel dit artikel

Op naar een integrale aanpak (Ontschotting in het sociale domein)