Home » Artikelen » Begroting OCW: Forse bezuiniging op bestuur en management PO

Begroting OCW: Forse bezuiniging op bestuur en management PO

Doordat politici al geruime tijd de onheilspellende boodschap verspreiden dat het slecht gaat in Nederland en dat er echt niet te ontkomen valt aan bezuinigingen, valt de Onderwijsbegroting voor 2010 eigenlijk nog wel mee. Tenminste, zo lijkt het op het eerste gezicht. Want forse klappen blijven uit. De dreiging richt zich meer op de voorspelde bezuinigingen in 2011. Maar wie verder leest, ziet dat er ook nu al echt bezuinigd wordt en forse bezuinigingen voor 2011 al zijn ingeboekt. Voor het primair onderwijs is dat 46 miljoen in 2010 en 135 (!) miljoen in 2011. "Dat er bezuinigd wordt betekent dat het onderwijs weer als kostenpost wordt behandeld. Dit kabinet doet aan korte termijn politiek en schuift, door onvoldoende te investeren in het onderwijs, de huidige problemen door naar de generatie van onze kinderen", aldus AVS voorzitter Ton Duif in zijn eerste reactie op de onderwijsbegroting.

Sinds 2006 krijgen scholen in het primair onderwijs (po) extra geld voor de professionalisering van bestuur en management. Dit bedrag is opgenomen in de lumpsum, en dus niet geoormerkt. Met de invoering van de lumpsum gaf de minister de verantwoordelijkheid aan scholen om zelf het totaalbedrag te verdelen over de verschillende uitgavenposten. In de begroting voor 2010 wordt echter 40 miljoen euro uit deze lumpsumvergoeding weggesneden, omdat dit bedoeld was voor een specifieke uitgave, namelijk die voor de professionalisering van bestuur en management. In 2011 wordt deze bezuiniging zelfs structureel 90 miljoen. Ton Duif: "Lumpsumvergoeding betekent dat het geld niet geoormerkt is. Door dit bedrag nu niet meer aan scholen over te maken, moeten de scholen het ergens op bezuinigen. En dus wordt het uiteindelijk weer op de kwaliteit van het onderwijs afgewenteld, op de kinderen. Dat kan toch niet de bedoeling zijn!"

90 miljoen structureel bezuinigen betekent 13.000 euro per jaar per schoollocatie. Dat zijn bijvoorbeeld heel veel lesmaterialen. Duif: "De minister spreekt zichzelf tegen met deze bezuiniging. Hij zegt altijd zich niet te willen bemoeien met het primaire proces. Maar deze bezuiniging heeft daar absoluut gevolgen voor."

Hier bovenop komt de bezuiniging op de groeiregeling. Door voortaan per bestuur en niet meer per school te bekijken of het leerlingaantal gestegen of gedaald is, bezuinigt de minister in 2010 9 miljoen en in 2011 46 miljoen euro. Samen met bovengenoemde bezuiniging is dat dus 20.000 euro per schoollocatie. Geld dat nu nog in de klas besteed wordt. "De minster doet voorkomen dat er extra geïnvesteerd wordt in het onderwijs, ook in het po, maar onderaan de streep staat gewoon een bezuiniging ingeboekt. In het licht van de huidige economische toestand is een pas op de plaats misschien nog wel te begrijpen, maar bezuinigen op onderwijs is het doorspelen van de crisis naar een volgende generatie. Bovendien is het niet netjes om te zeggen dat je investeert, en ondertussen ook gewoon bezuinigt", aldus Duif.

Investeringen
Tegenover deze bezuinigingen staat ook een aantal investeringen. Zo gaat er meer geld naar brede scholen, wordt extra budget gereserveerd voor scholenbouw en onderhoud en kan ook de beleidsagenda van staatssecretaris Dijksma voor wat betreft de focus op rekenen en taal - en de ambities die Nederland  heeft om in de top vijf van Europa te blijven - op extra geld rekenen. Duif: "Uit internationale vergelijkingen blijkt dat het percentage 15-jarigen met lage leesvaardigheden tussen 2000 en 2006 fors is gestegen. Het is dus goed dat hierop niet gekort wordt." Dat de beleidsagenda rondom het convenant Leerkracht ongemoeid blijft, is in dit licht ook te begrijpen. De extra investeringen zoals focus op excellentie en middelen voor schooluitval en kinderopvang waren misschien al bekend, maar mogen toch als extra onderwijsimpulsen worden genoteerd.

Donkere wolken
Wordt er in 2010 al bezuinigd en is er ook voor 2011 al een - grotere - bezuiniging ingeboekt, nog erger zijn de onheilspellende woorden die de koningin in haar troonrede uitsprak. Hare Majesteit zei dat er ambtelijke werkgroepen worden ingesteld, die voorstellen moeten doen om op een aantal beleidsterreinen een reductie van 20 procent op de uitgaven te bewerkstelligen. Ook voor onderwijs wordt zo´n ambtelijke werkgroep ingesteld. Een reductie van de onderwijsuitgaven van 20 procent in 2011 betekent een teruggang van 2 miljard voor het po-budget en 800 miljoen minder voor het voortgezet onderwijs. Dat is onvoorstelbaar. Het zou ons terugwerpen in de middeleeuwen. Duif: "Natuurlijk zal dit niet gebeuren, maar kijk uit: het is als een man die hoort dat zijn been geamputeerd moet worden. Als ze hem in de operatiekamer vertellen dat ie z´n been mag houden en dat alleen z´n voet er af moet, haalt hij opgelucht adem. Maar ernstig is het nog steeds! We moeten uitkijken dat we ons niet te gemakkelijk mee laten nemen in het verhaal van de bezuinigingen in 2011. Een land dat niet blijft investeren in jonge mensen betaalt daar later een vreselijke prijs voor. Onze politici dragen een grote verantwoordelijkheid."

Downloads en links
Gepubliceerd op: 16 september 2009
Let op!
Dit artikel is meer dan vijf jaar geleden gepubliceerd en bevat wellicht incorrecte, onvolledige of ongeldige informatie.

Verschenen in

Doelgroep(en)

Primair onderwijs

 

Deel dit artikel

Zicht op pensioen (Herziene versie maart 2018)