Zie deze pagina Klik hier om meer te weten te komen
Waarom niet hier checken pillen-zonder-voorschrift.com
Home » Artikelen » Aan de slag met het werkdrukakkoord

Aan de slag met het werkdrukakkoord

Auteur: Daniëlla van ’t Erve

Scholen in het primair onderwijs krijgen vanaf volgend schooljaar structureel extra middelen om de werkdruk te verlagen. Hoe deze worden ingezet, zal in overleg met het team worden bepaald en dus per school verschillen. Drie schoolleiders vertellen over de impact van het werkdrukakkoord.

'Vooral behoefte aan extra handen'

Jenaplanschool de Vuurvogel in Assen heeft 185 leerlingen, verdeeld over acht stamgroepen. Directeur Irma Veenhuizen: “Werkdruk is niet per se iets negatiefs.”
“Samen de dingen doen die nuttig zijn en passen bij de visie, maken dat je er ook veel energie van krijgt. Natuurlijk is belangrijk dat de balans goed blijft. Daarom maken we nu al duidelijke keuzes in wat we wel en niet willen doen. Daarbij draait het altijd om de vraag: wat heeft een kind hieraan? Zo toetsen we minder en maken we ook geen groepsplannen, omdat de tijd die dat kost niet opweegt tegen de baten. Sinds dit schooljaar hebben we geen lange vergaderingen meer, maar houden we één keer per week bordsessies van een kwartier per bouw. Verder gebruiken we de studiedagen om per bouw samen de lessen voor te bereiden. De werkdruk vermindert doordat je de taken kunt verdelen, waarmee je ook tegemoet kunt komen aan ieders talenten. Doen waar je plezier in hebt, geeft energie. Verder verzorgt een pedagogisch medewerker de pleinwacht tussen de middag, waardoor alle personeelsleden een half uur pauze kunnen nemen. De school ontvangt extra voorzieningen voor leerlingen die onder de gewichtenregeling vallen en voor nieuwkomers. We zitten dus wat ruimer in ons jasje en kunnen de groepsgrootte daardoor terugbrengen naar gemiddeld 22 leerlingen en de inzet van extra ondersteuning betalen.
Dat we nu extra middelen krijgen om de werkdruk aan te pakken vind ik aan de ene kant hartstikke mooi. Daardoor kan ik collega’s nog beter inzetten op waar hun talenten liggen. De vraag hoe we de middelen gaan besteden, zal onderdeel worden van een studiedag. Collega’s geven aan vooral behoefte te hebben aan extra handen in de klas. De onderwijsassistent die we nu voor zeventien uur hebben, levert al zoveel meer lucht op.
Dus dat dit soort extra ondersteuning mogelijk wordt, is prachtig. Wat ik moeilijk vind is dat ik voor 43 procent van de vervangingen afgelopen maand geen invaller kon vinden, waardoor de werkdruk in het team enorm toeneemt. Die neem je niet weg met deze middelen, want er is een chronisch tekort aan mensen. Om dat aan te pakken is op de eerste plaats nodig dat het imago van het beroep verandert. Onderwijs is een prachtig vak waarop we weer trots moeten zijn.”

‘Iedere school heeft ruimte om keuzes maken’

Basisschool De Ontdekking in Didam telt ongeveer 350 leerlingen. Meerschools directeur Bart van der Ent: “Natuurlijk ben ik blij met de extra middelen. Ik ervaar dagelijks dat een ruimer budget het onderwijs boeiender kan maken voor zowel leerkrachten als leerlingen.”

“Maar er kan ook nu al heel veel. Zo hebben we voor acht uur een event-manager aangesteld die alle feesten en buitenschoolse activiteiten organiseert. Geen leerkracht komt hier nog aan te pas. Daarnaast gebruiken wij de studiedagen voor het schrijven van rapporten en groepsplannen. Professionalisering is vooral een individueel traject. Een gezamenlijke training kan bijvoorbeeld op woensdagmiddag gevolgd worden. Onze schooltijden volgen het Hoorns model, waarbij woensdag en vrijdag kortere dagen zijn. Daardoor ontstaan twee lange middagen, waarop leerkrachten alle tijd hebben om bijvoorbeeld hun lessen voor te bereiden. Bij ons hoeven zij daarvoor dus nooit ’s avonds te werken, wat echt een aanslag is op de vitaliteit. Maar misschien is wel de belangrijkste winst te behalen in de visie op onderwijs: wil je beheersen of ontwikkelen? Een klassikaal frontale aanpak werkt voor veel leerlingen niet, met alle frustratie van dien. Wij kiezen ervoor om de leerling eigen keuzes te laten maken, zowel qua leerproces als werkplek. Dat geeft een prettige dynamiek en cultuur in de school. Een moment in de week krijgen leerlingen les van vakdocenten in gym, kunst, muziek en dans. Leerkrachten hebben dan de handen vrij om bijvoorbeeld onderwijsplannen te maken. Verder kunnen we voor drie dagen een beroep doen op een leerkracht die we vrij kunnen roosteren, een administratief medewerker en conciërge. Dit kunnen we uit de reguliere middelen betalen door de klassen te vergroten naar 28 leerlingen: hiermee maak je 65.000 euro vrij. In dit systeem heb je maar drie dagen directie nodig: een winst van 28.000 euro. Iedere school heeft ruimte om keuzes maken. Op de eerste plaats zul je als schoolleider goed met je team moeten analyseren waar de werkdruk vandaan komt. Dat zal voor een school in Amsterdam anders zijn dan voor een school in Oldenzaal. Vervolgens vraagt het lef en doorzettingsvermogen om keuzes te maken. Het kan ook niet allemaal in één keer: voor ons is het een proces dat tien jaar geleden stap voor stap is ingezet.

Natuurlijk kunnen we de extra middelen ook goed gebruiken. In overleg met het team zullen we bepalen wat we ermee gaan doen. Ik zou het mooi vinden als we de mensen die we nu vrijwillig in huis hebben, zoals de extra conciërge voor twee dagen, een vast contract kunnen bieden.”

‘Met stip op 1 staan kleinere klassen’

De Tweemaster in Huizen heeft twee locaties en telt 450 leerlingen in totaal. Algemeen directeur Rob Hageman: “We lopen al een beetje op de muziek vooruit.”

“Tijdens de stakingsdag in december hielden we een brainstormsessie over de vraag: wat geeft werkplezier en wat werkdruk? Opnieuw bleek dat al het werk dat met kinderen te maken heeft energie geeft, terwijl dat vaak niet geldt voor alles wat er verder bij komt kijken. Twee jaar geleden zijn we al begonnen om de werkdruk te verlichten. We stelden een evenwichtiger taakverdeling op, waarbij de organisatie van buitenschoolse activiteiten en feesten meer bij ouders is komen te liggen. Daarnaast maakten we formatie vrij voor conciërges, hebben we veel algemene vergaderingen geschrapt en vergaderen we vooral nog per bouw. Die maatregelen gaven al meer lucht. Naar aanleiding van de brainstormsessie maakten we een top 10 van punten die ons nu het meest zouden helpen als die worden aangepakt. Met stip op 1 staan kleinere klassen, gevolgd door minder administratie en extra handen in de klas.

Van ons bestuur, een kleine stichting van twee katholieke scholen, kregen we toestemming om een plan te schrijven waarin we het volledige budget dat we per 2021 zullen krijgen al vanaf komend schooljaar in gaan zetten. Het gaat dan om ruim tweeëneenhalve ton ineens, waarvan we extra mensen kunnen aannemen om de verbeterpunten te realiseren. Als het bestuur dit plan goedkeurt, kunnen we gaan werven. Op elke locatie willen we een extra kleutergroep starten, waarbij we kunnen sturen op een maximale groepsgrootte van 25 leerlingen. Daarbij kijken we hoe we Passend onderwijs beter kunnen vormgeven en hoe we de extra mensen kunnen inzetten tijdens de pauze en ook voor vervanging, zodat leerkrachten dan echt vrij zijn. Voor het eerst in mijn carrière heb ik laatst twee groepen naar huis moeten sturen, een dieptepunt. Ik heb twee langdurig zieken, beide jonge mensen met een burn-out, wat ik een zeer zorgelijke ontwikkeling vind. Ik hoop dan ook dat door de extra gelden en salarisverhoging het beroep weer zo aantrekkelijk wordt dat mensen gaan kiezen voor dit mooie vak en we ze ook kunnen behouden.”

Het werkdrukakkoord
De onderwijsvakbonden, PO-Raad en het kabinet hebben in het werkdrukakkoord vastgelegd dat scholen vanaf komend schooljaar 237 miljoen euro krijgen om werkdruk aan te pakken. Dit bedrag loopt in vier jaar op tot 430 miljoen euro. Een gemiddelde school van 225 leerlingen krijgt daarmee volgend schooljaar circa 35.000 euro extra, oplopend tot jaarlijks een structureel bedrag van 65.000 euro vanaf schooljaar 2021/2022. Hiermee stijgt het bedrag per leerling vanaf volgend schooljaar van 155,55 naar 285 euro. Het proces van het verlagen van de werkdruk start met het gesprek in het team. De schoolleider/het bestuur maakt een bestedingsplan, waarop de PMR instemmingsrecht heeft. Het schoolbestuur bewaakt de kaders, ondersteunt het proces en legt verantwoording af in het jaarverslag.

Meer informatie: www.avs.nl/dossiers/personeelsbeleid/werkdruk of neem bij vragen contact op met de AVS Helpdesk,
helpdesk@avs.nl, tel. 030-2361010

Gepubliceerd op: 7 april 2018

Verschenen in

Kader Primair 8 (2017-2018) (Verder in dit nummer)

Doelgroep(en)

Primair onderwijs

 

Deel dit artikel

Naar andere schooltijden, en dan? (Herziene versie september 2018)